Przejd藕 do tre艣ci

Wa偶ne informacje dla HR: 饾棴饾椇饾椂饾棶饾椈饾槅 饾槃 rozliczeniach z 饾棴饾棬饾棪

Listopad 26, 2021

Od 1. stycznia 2022 roku pracodawc贸w czekaj膮 zmiany w rozliczeniach z ZUS. Cz臋艣膰 regulacji jest ju偶 znana i opublikowana w postaci ustaw lub rozporz膮dze艅, pozosta艂e wci膮偶 jeszcze pozostaj膮 w fazie projektu.
Przygotowali艣my dla Pa艅stwa wykaz obowi膮zuj膮cych i planowanych zmian, kt贸re wp艂yn膮 na spos贸b rozliczania si臋 pracodawc贸w z Zak艂adem Ubezpiecze艅 Spo艂ecznych. Zapraszamy do lektury.

Zmiana terminu rozliczania sk艂adek przez pracodawc贸w

Ustawa z dnia 29. pa藕dziernika 2021 r. o zmianie Ustawy o podatku dochodowym od os贸b fizycznych, Ustawy o podatku dochodowym od os贸b prawnych oraz niekt贸rych innych ustaw (w ramach programu 鈥濸olski 艁ad鈥) zmienia terminy sk艂adania deklaracji ZUS i wp艂aty sk艂adek dla r贸偶nych podmiot贸w.

Terminy przekazywania dokument贸w rozliczeniowych i op艂acania sk艂adek, kt贸re b臋d膮 obowi膮zywa艂y od 1. stycznia 2022 roku przedstawiamy wraz z obja艣nieniem przynale偶no艣ci p艂atnika do wybranej grupy wed艂ug typu organizacji.

Termin sk艂adania deklaracji

Dla kogo

Szczeg贸艂y dotycz膮ce p艂atnika sk艂adek

do 5. dnia nast臋pnego miesi膮ca

jednostki i zak艂ady bud偶etowe

-

do 15. dnia nast臋pnego miesi膮ca

p艂atnicy posiadaj膮cy osobowo艣膰 prawn膮

W tej grupie znajduj膮 si臋 m.in.:

  • sp贸艂ki kapita艂owe (sp贸艂ki akcyjne i sp贸艂ki z o.o.)
  • sp贸艂dzielnie
  • stowarzyszenia
  • fundacje
  • jednostki samorz膮du terytorialnego (tj.: urz臋dy gminy i miasta)
  • uczelnie wy偶sze
  • zak艂ady opieki zdrowotnej

do 20. dnia nast臋pnego miesi膮ca

dla pozosta艂ych p艂atnik贸w sk艂adek

  1. p艂atnicy op艂acaj膮cy wy艂膮cznie sk艂adki na w艂asne ubezpieczenia
  2. przedsi臋biorcy i inne podmioty bez osobowo艣ci prawnej, zatrudniaj膮ce innych ubezpieczonych 鈥 w tym sp贸艂ki osobowe:
  • sp贸艂ka jawna
  • sp贸艂ka partnerska
  • sp贸艂ka komandytowa
  • sp贸艂ka komandytowo-akcyjna

Nowa grupa obj臋ta ubezpieczeniem zdrowotnym

Ustawa z dnia 29. pa藕dziernika 2021 r. o zmianie Ustawy o podatku dochodowym od os贸b fizycznych, Ustawy o podatku dochodowym od os贸b prawnych oraz niekt贸rych innych ustaw (w ramach programu 鈥濸olski 艁ad鈥) wprowadza now膮 grup臋 obj臋t膮 obowi膮zkowym ubezpieczeniem zdrowotnym.

Wprowadzenie obowi膮zku ubezpieczenia zdrowotnego z tytu艂u powo艂ania do pe艂nienia funkcji na mocy aktu powo艂ania b臋dzie dotyczy艂o m.in. os贸b pe艂ni膮cych funkcj臋 cz艂onk贸w zarz膮d贸w (je偶eli pobierane jest z tego tytu艂u wynagrodzenie).

Od 1. stycznia 2022 roku pracodawca b臋dzie zatem mia艂 obowi膮zek:

  • zg艂oszenia do ubezpieczenia danej osoby (na dokumencie ZUS ZZA),

  • naliczenia i potr膮cenia z wyp艂aty sk艂adki zdrowotnej w kwocie 9% podstawy sk艂adki (czyli kwoty wynagrodzenia cz艂onku zarz膮du),

  • przekazania rozliczenia sk艂adek do ZUS (na dokumencie ZUS RCA) oraz uwzgl臋dnienie ich w sumach (na dokumencie ZUS DRA),

  • wyrejestrowania z ubezpieczenia danej osoby z dniem odwo艂ania z pe艂nienia funkcji (na dokumencie ZUS ZWUA).

Projekt Rozporz膮dzenia Ministra Rodziny i Polityki Spo艂ecznej, zmieniaj膮cego Rozporz膮dzenie w sprawie okre艣lenia wzor贸w zg艂osze艅 do ubezpiecze艅 spo艂ecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raport贸w miesi臋cznych i imiennych raport贸w miesi臋cznych koryguj膮cych, zg艂osze艅 p艂atnika sk艂adek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych koryguj膮cych, zg艂osze艅 danych o pracy w szczeg贸lnych warunkach lub o szczeg贸lnym charakterze, raport贸w informacyjnych, o艣wiadcze艅 o zamiarze przekazania raport贸w informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzie艂o oraz innych dokument贸w okre艣la kod ubezpieczenia dla nowej grupy ubezpieczonych.

22 40 to kod ubezpieczenia, z jakim nale偶y zg艂osi膰 i rozliczy膰 osob臋 z ww. tytu艂u. Opis kodu zawiera wyja艣nienie definiuj膮ce dan膮 grup臋 jako cz艂onk贸w rady nadzorczej (podlegaj膮cych z tego tytu艂u wy艂膮cznie ubezpieczeniu zdrowotnemu) oraz osoby powo艂ane do pe艂nienia funkcji na mocy aktu powo艂ania, kt贸re z tego tytu艂u pobieraj膮 wynagrodzenie.

Likwidacja ZUS RZA

Projekt Rozporz膮dzenia Ministra Rodziny i Polityki Spo艂ecznej, zmieniaj膮cego Rozporz膮dzenie w sprawie okre艣lenia wzor贸w zg艂osze艅 do ubezpiecze艅 spo艂ecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raport贸w miesi臋cznych i imiennych raport贸w miesi臋cznych koryguj膮cych, zg艂osze艅 p艂atnika sk艂adek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych koryguj膮cych, zg艂osze艅 danych o pracy w szczeg贸lnych warunkach lub o szczeg贸lnym charakterze, raport贸w informacyjnych, o艣wiadcze艅 o zamiarze przekazania raport贸w informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzie艂o oraz innych dokument贸w wycofuje dokument ZUS RZA.

Nowelizacja rozporz膮dzenia w zakresie deklaracji rozliczeniowych skutkuje wycofaniem druku ZUS RZA, na kt贸rym do tej pory przekazywano informacje o rozliczeniu os贸b, kt贸re by艂y obj臋te ubezpieczeniem zdrowotnym lecz nie by艂y obj臋te ubezpieczeniami spo艂ecznymi. Nie oznacza to, i偶 rozliczenie tych ubezpieczonych nie b臋dzie przekazywane do ZUS.聽

Po wprowadzeniu w 偶ycie nowych regulacji (prawdopodobnie od 1. stycznia 2022 roku) rozliczenie tych ubezpieczonych p艂atnik b臋dzie sk艂ada艂 korzystaj膮c z dokumentu ZUS RCA. Ta zasada dotyczy dokument贸w sk艂adanych za stycze艅 2022 i kolejne miesi膮ce. Natomiast a偶 do 31. stycznia 2024 roku dla korekt RZA za okres 1999 鈥 2021 nale偶y stosowa膰 obecny wz贸r dokumentu.

Warto nadmieni膰, 偶e projekt nie wycofuje dokumentu ZUS ZZA, na kt贸rym nadal nale偶y zg艂asza膰 osoby do ubezpieczenia zdrowotnego.

Zmiany w dokumentach rozliczeniowych ZUS RCA i ZUS DRA

Projekt Rozporz膮dzenia Ministra Rodziny i Polityki Spo艂ecznej, zmieniaj膮cego Rozporz膮dzenie w sprawie okre艣lenia wzor贸w zg艂osze艅 do ubezpiecze艅 spo艂ecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raport贸w miesi臋cznych i imiennych raport贸w miesi臋cznych koryguj膮cych, zg艂osze艅 p艂atnika sk艂adek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych koryguj膮cych, zg艂osze艅 danych o pracy w szczeg贸lnych warunkach lub o szczeg贸lnym charakterze, raport贸w informacyjnych, o艣wiadcze艅 o zamiarze przekazania raport贸w informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzie艂o oraz innych dokument贸w wprowadza zmiany w dokumentach ZUS RCA oraz ZUS DRA.

Rozszerzenie zakresu deklaracji ZUS DRA oraz raportu ZUS RCA dotyczy informacji istotnych w przypadku rozliczania p艂atnik贸w bez przypisanej osobowo艣ci prawnej, kt贸rzy rozliczaj膮 sk艂adki na ubezpieczenia jako w艂a艣ciciele firm.聽

P艂atnicy nale偶膮cy do tej grupy b臋d膮 zobowi膮zani poda膰 informacje o:

  • obowi膮zuj膮cej w danym miesi膮cu formie opodatkowania,

  • przychodach lub dochodach,

  • kwocie dop艂aty, kt贸ra jest r贸偶nic膮 mi臋dzy roczn膮 sk艂adk膮 na ubezpieczenie zdrowotne a sum膮 sk艂adek na ubezpieczenie zdrowotne za poszczeg贸lne miesi膮ce roku kalendarzowego albo roku sk艂adkowego (w zale偶no艣ci od formy opodatkowania) w rozumieniu art. 81 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o 艣wiadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze 艣rodk贸w publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1285, 1292, 1559 i 1773).

Powy偶sze zmiany w zakresie przesy艂anych informacji dotycz膮 wybranej grupy p艂atnik贸w, jednak wp艂yn膮 na struktur臋 plik贸w XML dokument贸w ZUS 鈥 w zwi膮zku z tym nale偶y spodziewa膰 si臋 aktualizacji oprogramowania umo偶liwiaj膮cego rozliczenia.

Terminy korekty dokument贸w rozliczeniowych

Ustawa z 24. czerwca 2021 roku o zmianie Ustawy o systemie ubezpiecze艅 spo艂ecznych oraz niekt贸rych innych ustaw oraz projekt Rozporz膮dzenia Ministra Rodziny i Polityki Spo艂ecznej, zmieniaj膮cego Rozporz膮dzenie w sprawie okre艣lenia wzor贸w zg艂osze艅 do ubezpiecze艅 spo艂ecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raport贸w miesi臋cznych i imiennych raport贸w miesi臋cznych koryguj膮cych, zg艂osze艅 p艂atnika sk艂adek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych koryguj膮cych, zg艂osze艅 danych o pracy w szczeg贸lnych warunkach lub o szczeg贸lnym charakterze, raport贸w informacyjnych, o艣wiadcze艅 o zamiarze przekazania raport贸w informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzie艂o oraz innych dokument贸w wprowadzaj膮 nowe zasady sk艂adania korekt dokument贸w rozliczeniowych.


Korekty dokument贸w rozliczeniowych za stycze艅 2022 roku i kolejne miesi膮ce mog膮 by膰 sk艂adane wy艂膮cznie w ci膮gu 5. lat od dnia, w kt贸rym up艂yn膮艂 termin op艂acenia sk艂adek rozliczanych w tych dokumentach.聽

W tzw. okresie przej艣ciowym dokumenty koryguj膮ce za okresy rozliczeniowe 1999 鈥 2021 b臋dzie mo偶na sk艂ada膰 najp贸藕niej do 1. stycznia 2024 roku.聽

Po tym terminie korekty podstawy wymiaru sk艂adek b臋d膮 ewidencjonowane wy艂膮cznie na koncie ubezpieczonego (na podstawie prawomocnego orzeczenia s膮du lub prawomocnej decyzji).

Zesp贸艂 @Unit4Teta jako jeden z g艂贸wnych dostawc贸w oprogramowania kadrowo-p艂acowego聽w Polsce na bie偶膮co 艣ledzi zmiany przepis贸w oraz bierze udzia艂 w konsultacjach i szkoleniach prowadzonych przez ZUS.


Inne artyku艂y na temat zmian prawnych obowi膮zuj膮cych od 1. stycznia 2022 roku znajd膮 Pa艅stwo w nast臋puj膮cych publikacjach Unit4:

Zasi艂ki - jakie zmiany planuje ZUS
Polski 艁ad - zmiany w naliczaniu podatku PDOF
Zmiany procedur kadrowych wynikaj膮ce z programu gospodarczego Polski 艁ad